Jan Luksemburski

Z Wikipedii

Jan I Luksemburski
król Czech
Okres urzędowania	od 1310 do 1346
Poprzednik	Henryk z Karyntii
Następca	Karol IV Luksemburski
hrabia Luksemburga
Okres urzędowania	od 1309 do 1346
Poprzednik	Henryk VII Luksemburski
Następca	Karol IV Luksemburski
książę Opawski
Okres urzędowania	od 1311 do 1318
Poprzednik	Bolesław III Rozrzutny
Następca	Mikołaj II Opawski
Dane biograficzne
Dynastia	Luksemburgowie
Urodzony	10 sierpnia 1296
Zmarł	26 sierpnia 1346
Ojciec	Henryk VII Luksemburski
Żona	Elżbieta, córką króla Czech Wacława II Beatrycze, córką Ludwika de Burbon
Dzieci	Małgorzata Bonna Karol IV Luksemburski Jan Henryk Luksemburski Anna Elżbieta Wacław Bonna Mikołaj

Jan I Luksemburski, Jan Ślepy (czes. Jan Lucemburský, niem. Johann von Luxemburg) (ur. 10 sierpnia 1296, zm. 26 sierpnia 1346) – syn cesarza rzymsko-niemieckiego Henryka VII, od 1309 hrabia Luksemburga, od 1310 król Czech, w latach 1310-1335 tytularny król Polski.

Koronę czeską po wymarłych Przemyślidach, dzięki małżeństwu z Elżbietą, córką Wacława II uzyskał dla niego ojciec-cesarz, co dało początek i podstawy do szybkiej kariery dynastii Luksemburgów. Przeniósł ciężar ekspansji czeskiej z południa - Austrię i Styrię na stałe przejęli Habsburgowie, w kierunku północnym - uzależniając i hołdując księstwa śląskie. Objął je po zjeździe w Wyszehradzie 1335. Pretendował także do tronu polskiego; do 1336 był powszechnie uznawany za króla Polski choć się nie koronował.

W 1310 r., aby zjednać szlachtę czeską, wydał dla niej przywilej (obietnica nie obciążania podatkami, nienaruszalność majątków, ograniczenie obowiązków w zakresie służby wojskowej).

W swym rodzimym księstwie znany jest z tego, iż zapoczątkował dobroczynny festiwal Scheuberfouer organizowany od 1340 roku na placu de Glacis w Luksemburgu.

Pod koniec życia prawie całkowicie oślepł i dlatego już od 1337 zostawiał coraz więcej spraw w gestii syna. Przypuszcza się, że w czasie bitwy pod Crécy, w której zginął, nie widział zupełnie (walczył przywiązany do dwóch innych rycerzy). Walczył po stronie króla Francji przeciwko Anglikom.

[edytuj] Żony i dzieci

W 1310 r. Jan Luksemburski ożenił się z Elżbietą, córką króla Czech Wacława II. Z tego małżeństwa pochodzili:

• Małgorzata (ur. 8 lipca 1313 r., zm. 11 lipca 1341 r.)
• Bonna - pierwsza żona Jana II Dobrego, króla Francji (ur. 21 maja 1315 r., zm. 11 września 1349 r.)
• Karol IV (ur. 14 maja 1316 r., zm. 29 listopada 1378 r.)
• Przemysł Ottokar (ur. 22 listopada 1318 r., zm. 20 kwietnia 1320 r.
• Jan Henryk - margrabia morawski (ur. 12 lutego 1322 r., zm. 12 listopada 1375 r.)
• Anna (ur. 27 marca 1323 r., zm. 3 września 1338 r.), żona Ottona Wesołego, syna Albrechta I Habsburga
• Elżbieta (ur. 27 marca 1323 r., zm. przed 1330 r.)

W 1334 r. Jan Luksemburski ożenił się z Beatrycze, córką Ludwika de Burbon. Z tego małżeństwa pochodzili:

• Wacław I (ur. 25 lutego 1337 r., zm. 7 grudnia 1383 r.)
• Bonna (rok urodzenia i śmierci nieznany)

Jan Luksemburski miał także syna z nieślubnego związku:

• Mikołaj (ur. 1322 r., zm. 29 lipca 1358 r.) - patriarcha Akwileji

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Umowa lenna króla Jana Luksemburskiego z księciem płockim Wacławem z dnia 29 III 1329 roku

Poprzednik Henryk IV

hrabia Luksemburga 1309–1346

Następca Karol

Poprzednik Henryk z Karyntii

król Czech 1310–1346

Następca Karol IV Luksemburski

Poprzednik Bolesław III Rozrzutny

Książę opawski 1311-1318

Następca Mikołaj II